မြဝတီမီဒီယာစင်တာ Novel Star News Agency ယနေ့ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၁၀ ရက် အတွက် ထူးခြားထင်ရှား Breakfast သတင်းများ 📍 ဒေသတွင်းသတင်း (Local News) နေပြည်တော်တွင် အကြိမ် (၆၁) ကြိမ်မြောက် မြန်မာ့ကျောက်မျက်ရတနာပြပွဲ ဖွင့်လှစ် နေပြည်တော်တွင် အကြိမ်(၆၁)ကြိမ်မြောက် မြန်မာ့ကျောက်မျက်ရတနာပြပွဲကို အောက်တိုဘာ ၉ ရက်နေ့က စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင် တက်ရောက်ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။ အဆိုပါပြပွဲကို အောက်တိုဘာ ၁၇ ရက်နေ့အထိ ကျင်းပသွားမည်ဖြစ်ပြီး နိုင်ငံခြားသား ကျောက်မျက်ကုန်သည်များအနေဖြင့် အမေရိကန်ဒေါ်လာ၊ တရုတ်ယွမ် သို့မဟုတ် ထိုင်းဘတ်ငွေတို့ဖြင့် ပေးချေနိုင်ကာ ပြည်တွင်းကုန်သည်များကမူ မြန်မာကျပ်ငွေဖြင့်သာ ပေးချေဝယ်ယူရမည်ဖြစ်သည်။ (သတင်းရင်းမြစ်: Eleven Media Group) 🌍 ကမ္ဘာ့သတင်း (World News) ပါနားမားတွင် ပြင်းအားမြင့် ငလျင်များ လှုပ်ခတ်ခဲ့၍ ဘေးလွတ်ရာသို့ ရွှေ့ပြောင်းမှု များ ပြုလုပ်ခဲ့ရ အောက်တိုဘာ ၉ ရက်နေ့က ပါနားမားနိုင်ငံတွင် ပြင်းအား ၇.၇ နှင့် ၆.၆ အဆင့်ရှိ အဓိကငလျင်ကြီးနှစ်ခု လှုပ်ခတ်ခဲ့သဖြင့် အဆောက်အအုံများ ပျက်စီးခဲ့ပြီး နောက်ဆက်တွဲ ငလျင်ငယ်များစွာလည်း လှုပ်ခတ်ခဲ့သည်။ အာဏာပိုင်များက ဘေးလွတ်ရာသို့ ရွှေ့ပြောင်းမှုများပြုလုပ်ခဲ့ရပြီး လူအချို့ ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ကြောင်း သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သော်လည်း ဆူနာမီ သတိပေးချက်ကိုမူ နောက်ပိုင်းတွင် ပြန်လည်ရုပ်သိမ်းခဲ့ကာ ပါနားမား တေးမြောင်း လုပ်ငန်းများကိုလည်း ပုံမှန်အတိုင်း ဆက်လက်လည်ပတ်ခဲ့သည်။ (သတင်းရင်းမြစ်: AP News) 💼 စီးပွားရေးနှင့် ဘဏ္ဍာရေး (Business & Economy) မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဆင်းရဲမွဲတေမှု ကျယ်ပြန့်လာခြင်းနှင့် ဝန်ဆောင်မှု ရရှိနိုင်မှု အခက်အခဲများကို UNDP အစီရင်ခံစာ မီးမောင်းထိုးပြ ကုလသမဂ္ဂ ဖွံ့ဖြိုးမှုအစီအစဉ် (UNDP) ၏ အစီခံစာသစ်တစ်ခုအရ မြန်မာနိုင်ငံတွင် လူဦးရေ ၁၇.၉ သန်းသည် ကျန်းမာရေး၊ ပညာရေးနှင့် လူနေမှုအဆင့်အတန်းများတွင် ချို့တဲ့မှုများကို ထပ်တူကြုံတွေ့နေရပြီး အခြား ၁၉.၅ သန်းမှာလည်း အလားတူ ခက်ခဲသော အခြေအနေများသို့ ကျရောက်နိုင်သည့် အန္တရာယ်ရှိနေကြောင်း ခန့်မှန်း ထားသည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ် အိမ်ထောင်စုကောက်ယူမှု အချက်အလက်များအပေါ် အခြေခံထားသော အဆိုပါ တွေ့ရှိချက်များသည် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော အခြေခံ ဝန်ဆောင်မှုများ ရရှိနိုင်မှုနည်းပါးခြင်းက အိမ်ထောင်စုများ၏ သုံးစွဲနိုင်စွမ်းကို ကန့်သတ်ထားပြီး စီးပွားရေး အစီအစဉ်များ ရေးဆွဲရာတွင်ပါ အခက်တွေ့စေကြောင်း ထင်ဟပ်နေသည်။ (သတင်းရင်းမြစ်: Myanmar Business Journal) 💻 နည်းပညာ (Technology) ပစ္စည်း အစိတ်အပိုင်း ကုန်ကျစရိတ် မြင့်တက်လာမှုကြောင့် ကမ္ဘာ့ PC တင်ပို့မှု ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ထုတ်လုပ်မှု ကျဆင်း Ars Technica က IDC ၏ ကိန်းဂဏန်းများကို ကိုးကားဖော်ပြချက်အရ ၂၀၂၆ ခုနှစ် တတိယသုံးလပတ်တွင် ကမ္ဘာတစ်ဝန်း PC တင်ပို့မှုသည် လွန်ခဲ့သောနှစ် တူညီသော ကာလထက် ၂၀.၁ ရာခိုင်နှုန်း လျော့ကျခဲ့ပြီး စုစုပေါင်း အစီးရေ ၆၂.၇ သန်းသာ ရှိခဲ့သည်။ Memory နှင့် ပစ္စည်းအစိတ်အပိုင်း ကုန်ကျစရိတ်များ မြင့်တက်လာခြင်း၊ ထောက်ပံ့ရေး ကန့်သတ်ချက်များနှင့် ယခင်က ကြိုတင်စုဆောင်းထားမှုများကြောင့် ဝယ်လိုအား အားနည်းသွားခဲ့ခြင်းဖြစ်ကာ မြင့်မားနေသော စျေးနှုန်းများက စျေးကွက် အပေါ် ဖိအားဆက်လက်ပေးနေဖွယ်ရှိသည်။ (သတင်းရင်းမြစ်: Ars Technica) 🏛️ နိုင်ငံရေး (Politics) မြန်မာတပ်မတော်အစိုးရနှင့် အမေရိကန် တိုက်ရိုက် ဆွေးနွေးပွဲများ စတင် ၂၀၂၁ ခုနှစ် နိုင်ငံရေးအပြောင်းအလဲဖြစ်ပြီးနောက်ပိုင်း ဝါရှင်တန်သည် မြန်မာ တပ်မတော်အစိုးရနှင့် အမြင့်ဆုံးအဆင့် တိုက်ရိုက်သံတမန်ရေးရာ လမ်းကြောင်းကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့ကြောင်း အောက်တိုဘာ ၉ ရက်နေ့ထုတ် Myanmar Business Journal တွင် ဖော်ပြထားသည်။ ဆွေးနွေးပွဲများတွင် အွန်လိုင်းငွေလိမ် လုပ်ငန်းများနှိမ်နင်းရေးနှင့် အရေးပါသော သတ္တုတွင်းထွက်ပစ္စည်းများ (Critical Minerals) ပါဝင်သော်လည်း အရေးယူပိတ်ဆို့မှု ပယ်ဖျက်ရေး သို့မဟုတ် တရားဝင် သဘောတူညီချက်များ ထုတ်ပြန်ခြင်း မရှိသေးပေ။ (သတင်းရင်းမြစ်: Myanmar Business Journal) 🏥 ကျန်းမာရေး (Health) တုပ်ကွေးရာသီ မမျှော်လင့်ဘဲ စောစီးစွာ စတင်လာသဖြင့် ကာကွယ်ဆေးထိုးနှံရန် သတိပေး အမေရိကန်နိုင်ငံ၏ အချို့ဒေသများတွင် တုပ်ကွေးရောဂါ ဖြစ်ပွားမှုသည် ပုံမှန်ထက် စောစီးစွာ မြင့်တက်လာနေပြီး အောက်တိုဘာလဆန်းပိုင်း ပိုးတွေ့ရှိမှုနှုန်းမှာ လွန်ခဲ့သောနှစ် တူညီသောကာလထက် ၇ ဆခန့် မြင့်တက်နေသည်။ ယခု တုပ်ကွေးရာသီသည် မည်မျှပြင်းထန်မည်ကို အတည်ပြုရန် စောလွန်းသေးသော်လည်း ကျန်းမာရေး ကျွမ်းကျင်သူများက ကာကွယ်ဆေးကို အမြန်ဆုံး ထိုးနှံကြရန် အကြံပြုထားသည်။ (သတင်းရင်းမြစ်: Live Science) 🔬 သိပ္ပံ (Science) စကြာဝဠာ အစောပိုင်း ကာလမှ အဝေးဆုံး အကွာအဝေး အမြန်ဆန်ဆုံး ရေဒီယိုလှိုင်းစု (FRB) ကို အာကာသဗေဒပညာရှင်များ တွေ့ရှိ သိပ္ပံပညာရှင်များသည် တောင်အာဖရိက၏ MeerKAT ရေဒီယို တယ်လီစကုပ်နှင့် နာဆာ၏ James Webb အာကာသ တယ်လီစကုပ်တို့ကို အသုံးပြု၍ FRB 20240304B ဟု အမည်ပေးထားသော အားကောင်းသည့် ရေဒီယိုလှိုင်းသင်္ကေတတစ်ခုကို အလင်းနှစ် ၁၀ ဘီလီယံကျော် ဝေးကွာသော ဂလက်ဆီတစ်ခုထံမှ ဖမ်းယူနိုင်ခဲ့သည်။ ယင်းတွေ့ရှိချက်သည် သုတေသီများအား စကြာဝဠာ အစောပိုင်းကာလကို လေ့လာ ရန်နှင့် ဂလက်ဆီများအကြား လေ့လာရန် ခက်ခဲသော ဒြပ်ထုများကို ပုံဖော်ရာတွင် အထောက်အကူပြုနိုင်မည်ဖြစ်သည်။ (သတင်းရင်းမြစ်: The Guardian) ⚽ အားကစား (Sports) မန်ချက်စတာစီးတီးနှင့် ပွဲစဉ်မတိုင်မီ လီဗာပူးအသင်း ဒဏ်ရာပြဿနာကြီးမားစွာ ကြုံတွေ့နေရ လီဗာပူးနည်းပြ Andoni Iraola က တနင်္ဂနွေနေ့တွင် မန်ချက်စတာစီးတီးနှင့် ယှဉ်ပြိုင်ရမည့် ပရီးမီးယားလိဂ် ပွဲစဉ်၌ Alexander Isak နှင့် Cody Gakpo တို့ ပါဝင် နိုင်မည် မဟုတ်ကြောင်း အတည်ပြုခဲ့သည်။ အဆိုပါပွဲစဉ်မှာ မန်စီးတီးအသင်းအနေဖြင့် ပရီးမီးယားလိဂ် ဘဏ္ဍာရေးစည်းမျဉ်း ချိုးဖောက်မှုပေါင်း ၁၀၀ ကျော် စွပ်စွဲချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ အမိန့်ဒီကရီ ထွက်ပေါ်လာပြီးနောက် ပြန်လည် စိစစ်ခံနေရချိန်တွင် ယှဉ်ပြိုင်ရခြင်းဖြစ်သည်။ (သတင်းရင်းမြစ်: The Guardian) 🎬 ဖျော်ဖြေရေးနှင့် အနုပညာ (Entertainment & Celebrity) Taylor Swift ၏ အယ်လ်ဘမ် Billboard 200 စာရင်း၏ အဆင့် ၁ သို့ ပြန်လည် ရောက်ရှိ Taylor Swift ၏ The Life of a Showgirl အယ်လ်ဘမ်သည် မထွက်ရှိသေးသော သီချင်း ၄ ပုဒ် ထပ်မံဖြည့်စွက်ထားသည့် The Life of a Showgirl: The Encore အထူးဗားရှင်း ထွက်ရှိလာပြီးနောက် အဆင့် ၂၁ မှ အဆင့် ၁ သို့ ပြန်လည် မြင့်တက်လာခဲ့သည်။ အဆိုပါ အယ်လ်ဘမ်သည် အမေရိကန်တွင် သီးသန့်ရောင်းချရမှု အပါအဝင် ယူနစ်ပေါင်း ၁၇၃,၀၀၀ ရရှိခဲ့ပြီး ဇယားထိပ်ဆုံး၌ ၁၃ ပတ်မြောက် ရပ်တည်နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ (သတင်းရင်းမြစ်: RTTNews) 🌍 ရာသီဥတုနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် (Climate & Environment) ကုလ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ဆန်းစစ်ချက် သဘောထားကွဲလွဲမှုများကြောင့် ၂၀၂၈ ထိပ်သီးအစည်းအဝေး ပြင်ဆင်ရေး ခက်ခဲနေ အစိုးရချင်း ဆက်သွယ်ရေး ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုဆိုင်ရာ အဖွဲ့ (IPCC) သည် ၎င်း၏ နောက်ထပ် အဓိကသိပ္ပံဆိုင်ရာ ဆန်းစစ်ချက်များအတွက် အချိန်ဇယားနှင့် ပတ်သက်၍ အဆင်မပြေမှုများနှင့် ရင်ဆိုင်နေရသဖြင့် ၂၀၂၈ ကုလ ရာသီဥတု ထိပ်သီးအစည်းအဝေး မတိုင်မီ မူဝါဒချမှတ်သူများအတွက် နောက်ဆုံးရ အချက်အလက်များ မလုံလောက်မည်ကို စိုးရိမ်နေကြသည်။ ညှိနှိုင်းသူများသည် ထုတ်ပြန်မည့် ရက်စွဲများနှင့် မျှတစွာ ပါဝင်ခွင့်တို့အပေါ် သဘောထား ကွဲလွဲနေကြပြီး အက်ဒစ်အာဘာဘာမြို့၌ ကျင်းပမည့် အရေးပါသော အစည်းအဝေးက နောက်ထပ် ခြေလှမ်းများကို ဆုံးဖြတ်ပေးနိုင်မည်ဟု မျှော်လင့်ရသည်။ (သတင်းရင်းမြစ်: Reuters) ✈️ ခရီးသွားလာရေး (Travel) ဥရောပ လေကြောင်းဘေးကင်းရေး အေဂျင်စီက ဆော်ဒီလေကြောင်းပိုင်နက် သတိပေးချက်ကို တိုးချဲ့ ဥရောပသမဂ္ဂ လေကြောင်းဘေးကင်းရေး အေဂျင်စီ(EASA)သည် ယီမင် ဟူသီသောင်းကျန်းသူများ၏ ရိယတ်လေဆိပ်အပါအဝင် မစ်ဆိုင်းတိုက်ခိုက်မှုများ ပြန်လည်ဖြစ်ပွားလာပြီးနောက် ဆော်ဒီအာရေးဘီးယား လေကြောင်းပိုင်နက် အစိတ်အပိုင်းများပေါ်မှ ပျံသန်းခြင်းမပြုရန် သတိပေးချက်ကို တိုးချဲ့လိုက်သည်။ လေကြောင်းလိုင်း အချို့သည် ထိခိုက်ခံရသော ခရီးစဉ်များကို ဆိုင်းငံ့ထားသဖြင့် ခရီးသွားများအနေဖြင့် မထွက်ခွာမီ လေကြောင်းလိုင်း အခြေအနေနှင့် သတိပေး ချက်များကို စစ်ဆေးသင့်သည်။ (သတင်းရင်းမြစ်: Reuters) 🌿 လူနေမှုဘဝနှင့် ကျန်းမာရေး (Lifestyle & Wellness) အရှေ့တောင်အာရှ မီးခိုးမြူများကြောင့် အသက်ရှူလမ်းကြောင်း ကျန်းမာရေးအတွက် စိုးရိမ်မှုများ ဖြစ်ပေါ် တောမီးနှင့် မြေလွတ်မီးလောင်မှုများမှ ထွက်ရှိသော အမှုန်အမွှားအသေးစားများသည် ရောဂါအခံရှိသူများအတွက် ပန်းနာရင်ကြပ်ရောဂါကို ပိုမိုဆိုးရွားစေပြီး အသက်ရှူရ ခက်ခဲစေနိုင်ကြောင်း ကျန်းမာရေးကျွမ်းကျင်သူများက သတိပေးထားသည်။ စံချိန် စံညွှန်းမီ N95 နှာခေါင်းစည်းများသည် ရိုးရိုးခွဲစိတ်ခန်းသုံး သို့မဟုတ် အထည် နှာခေါင်းစည်းများထက် မီးခိုးမြူအမှုန်အမွှားများကို ပိုမိုကာကွယ်ပေးနိုင်ပါသည်။ သက်ကြီးရွယ်အိုများ၊ ကလေးများ၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်များနှင့် နှလုံး သို့မဟုတ် အဆုတ်ရောဂါ ရှိသူများအနေဖြင့် လေထုအရည်အသွေး ဆိုးရွားချိန်တွင် အပြင်ထွက်၍ ပင်ပန်းသော လှုပ်ရှားမှုများကို လျှော့ချသင့်သည်။ (သတင်းရင်းမြစ်: CNA Lifestyle) 🎓 ပညာရေး (Education) ကျောင်းတွင်း စမတ်ဖုန်း ကန့်သတ်မှုများနှင့်အတူ ဒစ်ဂျစ်တယ် စာတတ်မြောက်ရေး ကို ပါဝင်ဆောင်ရွက်ရန် UNESCO တိုက်တွန်း UNESCO က မက္ကဆီကိုနိုင်ငံအား ကျောင်းတွင်း စမတ်ဖုန်းသုံးစွဲမှု ကန့်သတ်ချက် များအပြင် ဒစ်ဂျစ်တယ် စာတတ်မြောက်ရေး၊ စောင့်ကြည့်လေ့လာရေးနှင့် နည်းပညာ ကို တာဝန်သိစွာ သုံးစွဲရေးတို့ကိုပါ ပူးတွဲဆောင်ရွက်ရန် တိုက်တွန်းခဲ့သည်။ ကန့်သတ်ချက်တစ်ခုတည်းဖြင့် မလုံလောက်ဘဲ နည်းပညာသည် မသန်စွမ်းသူများနှင့် သင်ယူမှု အခက်အခဲရှိသော ကျောင်းသားများအတွက် ပညာရေးရရှိနိုင်မှုကို ပိုမို ကောင်းမွန်စေနိုင်ကြောင်း အဖွဲ့အစည်းက ထောက်ပြထားသည်။ (သတင်းရင်းမြစ်: UNESCO) ⚖️ ပြစ်မှုနှင့် တရားဥပဒေ (Crime & Justice) မြန်မာနိုင်ငံတွင် လူကုန်ကူးမှုဖြင့် လူ ၄ ဦးအား ထောင်ဒဏ် ၁၅ နှစ်စီ ပြစ်ဒဏ်ချမှတ် အင်းစိန်ခရိုင်တရားရုံးသည် စိတ်ကျန်းမာရေး အခက်အခဲရှိသူ အမျိုးသားတစ်ဦးအား လူကုန်ကူး၍ ပင်လယ်ပြင် ငါးဖမ်းလုပ်ငန်းတွင် အဓမ္မ စေခိုင်းမှုဖြင့် တရားခံ ၄ ဦးကို အလုပ်နှင့် ထောင်ဒဏ် ၁၅ နှစ်စီ ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် လွတ်မြောက်နေဆဲ ဖြစ်သော အခြားသံသယရှိသူ ၆ ဦးကိုလည်း ဖမ်းဝရမ်း ထုတ်ပြန်ထားသည်။ (သတင်းရင်းမြစ်: Eleven Media Group) 🚗 မော်တော်ယာဉ် (Automotive) ပါရီ မော်တော်ယာဉ်ပြပွဲတွင် တရုတ်ကားထုတ်လုပ်သူများ ပြိုင်ဆိုင်မှု ပြင်းထန်လာ တရုတ်မော်တော်ယာဉ် အမှတ်တံဆိပ် ၂၀ အထိ ပါရီမော်တော်ယာဉ်ပြပွဲ (Paris Motor Show) တွင် ပါဝင်ပြသရန် ပြင်ဆင်နေပြီး ယင်းသည် ၂၀၂၄ ခုနှစ်ကထက် နှစ်ဆ ပိုမိုများပြားလာခြင်းဖြစ်ကာ ၎င်းတို့၏ လျှပ်စစ်နှင့် ဟိုက်ဘရစ် မော်တော်ယာဉ်များ သည် ဥရောပတွင် စျေးကွက်ပိုမိုရရှိလာနေသည်။ ဥရောပမော်တော်ယာဉ် ထုတ်လုပ် သူများကလည်း စျေးနှုန်းသက်သာသော လျှပ်စစ်မော်ဒယ်များနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက် မှုများဖြင့် တုံ့ပြန်နေကြပြီး မူဝါဒချမှတ်သူများကလည်း ဒေသတွင်း ထုတ်လုပ်မှု လိုအပ်ချက်များ ထပ်မံသတ်မှတ်ရန် စဉ်းစားနေကြသည်။ (သတင်းရင်းမြစ်: Reuters)